Για να βρεις το σωστό ανταλλακτικό φίλτρο νερού χρειάζεσαι τρία στοιχεία: το μέγεθος της θήκης (διάμετρος και μήκος), τον τύπο του φίλτρου (χώματος, άνθρακα, σακόφιλτρο ή κεραμικό) και τη βαθμίδα φίλτρανσης σε micron. Αν αυτά ταιριάζουν με το παλιό φυσίγγιο, το καινούργιο θα κάτσει σωστά, θα σφραγίσει χωρίς διαρροές και θα κάνει τη δουλειά που περιμένεις.
Βασικά σημεία
- Μετράς πρώτα τη θήκη: slim περίπου 2,5 ιντσών ή Big Blue περίπου 4,5 ιντσών, σε μήκος 10″ ή 20″.
- Τα φίλτρα χώματος κρατούν άμμο και σκουριά, τα φίλτρα άνθρακα βελτιώνουν γεύση και οσμή.
- Όσο μικρότερο το micron, τόσο πιο λεπτή η φίλτρανση αλλά και τόσο πιο γρήγορα γεμίζει το φίλτρο.
- Τα συστήματα με δικό τους σχεδιασμό, όπως Doulton και AquaPro PR-680, θέλουν τα δικά τους ανταλλακτικά.
- Πριν την αλλαγή κλείνεις το νερό, εκτονώνεις την πίεση και ελέγχεις το o-ring της θήκης.
Σε αυτόν τον οδηγό θα δεις πώς ξεχωρίζεις τα μεγέθη των φυσιγγίων, πότε θέλεις φίλτρο χώματος και πότε φίλτρο άνθρακα, ποια micron ταιριάζουν σε κάθε περίπτωση, πού χρησιμοποιούνται τα σακόφιλτρα και πώς βρίσκεις ανταλλακτικά για συστήματα Doulton και AquaPro. Στο τέλος υπάρχει ένα πρακτικό πλάνο βήμα βήμα για να μετρήσεις τη θήκη σου και να κάνεις την αλλαγή χωρίς διαρροές.
Τι σημαίνει «σωστό φυσίγγιο»
Το φυσίγγιο είναι το κομμάτι που κάνει πραγματικά τη φίλτρανση. Η θήκη (το διαφανές ή μπλε δοχείο με το καπάκι και τις συνδέσεις) μένει στη θέση της για χρόνια, ενώ το φυσίγγιο μέσα της γεμίζει, κορεννύται και αλλάζει. Γι’ αυτό, όταν ψάχνεις ανταλλακτικά φίλτρα νερού, στην ουσία ψάχνεις ένα φυσίγγιο που ταιριάζει στη θήκη που ήδη έχεις.
Το «σωστό» δεν είναι μόνο θέμα διαστάσεων. Ένα φυσίγγιο μπορεί να χωράει τέλεια στη θήκη και να είναι λάθος επιλογή, για παράδειγμα φίλτρο άνθρακα σε σημείο που χρειάζεται προστασία από άμμο, ή φίλτρο 1 micron σε νερό γεώτρησης με πολύ φορτίο, που θα μπουκώσει σε λίγες εβδομάδες. Γι’ αυτό κοιτάς μαζί μέγεθος, τύπο και micron, και όχι μόνο ένα από τα τρία.
Ο ευκολότερος τρόπος είναι να βγάλεις το παλιό φυσίγγιο και να το έχεις μπροστά σου. Συνήθως γράφει πάνω του τύπο, micron και μερικές φορές τον κωδικό του κατασκευαστή. Αν τα γράμματα έχουν σβηστεί, οι μετρήσεις που θα δεις παρακάτω αρκούν για να βρεις το αντίστοιχο.
Μέγεθος: slim, Big Blue, 10″ και 20″
Τα περισσότερα οικιακά και επαγγελματικά φίλτρα νερού χρησιμοποιούν δύο τυποποιημένες διαμέτρους. Η στενή (slim) θήκη έχει φυσίγγια διαμέτρου περίπου 2,5 ιντσών και τη βρίσκεις κυρίως κάτω από τον νεροχύτη. Η φαρδιά θήκη Big Blue έχει φυσίγγια διαμέτρου περίπου 4,5 ιντσών και μπαίνει συνήθως στην κεντρική παροχή, σε γεωτρήσεις και σε επαγγελματικούς χώρους, γιατί περνά περισσότερο νερό και γεμίζει πιο αργά.
Και οι δύο διάμετροι υπάρχουν σε μήκος 10″ και 20″. Το 20″ φυσίγγιο έχει διπλάσια επιφάνεια φίλτρανσης, άρα αντέχει περισσότερο ανάμεσα στις αλλαγές και δίνει μικρότερη πτώση πίεσης σε μεγάλες παροχές. Δεν μπαίνει όμως σε θήκη 10″, και το αντίστροφο, ένα 10″ σε θήκη 20″ δεν σφραγίζει και αφήνει το νερό να περνά αφιλτράριστο.
| Τύπος θήκης | Διάμετρος φυσιγγίου | Μήκος φυσιγγίου | Πού τη συναντάς |
|---|---|---|---|
| Slim 10″ | Περίπου 2,5 ίντσες | Περίπου 25 cm | Κάτω από τον νεροχύτη, μικρά συστήματα πόσιμου νερού |
| Slim 20″ | Περίπου 2,5 ίντσες | Περίπου 50 cm | Μεγαλύτερα συστήματα πόσιμου, ελαφριά επαγγελματική χρήση |
| Big Blue 10″ | Περίπου 4,5 ίντσες | Περίπου 25 cm | Κεντρική παροχή σπιτιού, προφίλτρανση |
| Big Blue 20″ | Περίπου 4,5 ίντσες | Περίπου 50 cm | Γεωτρήσεις, μεγάλες κατοικίες, επαγγελματικοί χώροι |
Αν το φίλτρο σου είναι στην είσοδο του σπιτιού, στην κεντρική παροχή, πιθανότατα έχεις θήκη Big Blue. Αν είναι κάτω από τον νεροχύτη και τροφοδοτεί μόνο μια βρύση πόσιμου, το πιθανότερο είναι slim.
Φίλτρο χώματος ή φίλτρο άνθρακα;
Τα δύο πιο συνηθισμένα φυσίγγια κάνουν εντελώς διαφορετική δουλειά. Συχνά μπαίνουν το ένα δίπλα στο άλλο, σε δύο θήκες στη σειρά: πρώτα το φίλτρο χώματος και μετά το φίλτρο άνθρακα.
Φίλτρα χώματος (αιωρημάτων)
Τα φίλτρα χώματος, που λέγονται και φίλτρα αιωρημάτων ή προφίλτρα, κρατούν μηχανικά σωματίδια: άμμο, λάσπη, σκουριά από παλιούς σωλήνες και ό,τι άλλο θολώνει το νερό. Τα πιο διαδεδομένα είναι τα spun από πολυπροπυλένιο. Δεν αλλάζουν τη γεύση ή την οσμή του νερού, αλλά προστατεύουν βρύσες, μπόιλερ, συσκευές και κυρίως τα φίλτρα που ακολουθούν. Για θήκες Big Blue θα βρεις ανταλλακτικά φίλτρα χώματος Big Blue 10″ σε 1, 5 και 25 micron, καθώς και ανταλλακτικά φίλτρα χώματος Big Blue 20″ στις ίδιες βαθμίδες.
Φίλτρα ενεργού άνθρακα
Τα φίλτρα άνθρακα δουλεύουν με προσρόφηση. Μειώνουν το χλώριο και βελτιώνουν αισθητά τη γεύση και την οσμή του νερού. Τα carbon block είναι συμπαγής άνθρακας με συγκεκριμένη βαθμίδα micron, οπότε κρατούν και λεπτά σωματίδια. Για τη φαρδιά θήκη υπάρχουν ανταλλακτικά φίλτρα άνθρακα Big Blue 10″ και ανταλλακτικά φίλτρα άνθρακα Big Blue 20″ σε τύπο carbon block 5 micron. Αν θέλεις να καταλάβεις καλύτερα τι κάνει ο άνθρακας και τι όχι, διάβασε τον οδηγό για τα φίλτρα ενεργού άνθρακα.
| Micron | Τι κρατά | Πότε το διαλέγεις |
|---|---|---|
| 50 έως 100 | Χοντρή άμμο και μεγάλα σωματίδια | Πρώτο στάδιο σε νερό με πολύ φορτίο, συνήθως σε σακόφιλτρο |
| 20 έως 25 | Άμμο, χοντρή λάσπη, ρινίσματα σκουριάς | Πρώτο στάδιο σε γεώτρηση ή παλιό δίκτυο |
| 5 | Λεπτή λάσπη και τα περισσότερα ορατά σωματίδια | Η πιο συνηθισμένη επιλογή για κεντρική παροχή |
| 1 | Πολύ λεπτά σωματίδια που θολώνουν το νερό | Τελευταίο στάδιο πριν από άνθρακα ή λάμπα UV |
Ο κανόνας είναι απλός: από το χοντρό στο λεπτό. Αν βάλεις κατευθείαν 1 micron σε νερό με άμμο, το φυσίγγιο θα φράξει γρήγορα και η πίεση στις βρύσες θα πέσει. Με ένα 25 micron μπροστά και ένα 5 ή 1 micron πίσω, το καθένα κρατά το μέρος του φορτίου και αντέχουν και τα δύο περισσότερο.
Ανταλλακτικά Big Blue
Σακόφιλτρα για νερό με πολύ φορτίο
Όταν το νερό κουβαλά πολλή άμμο, όπως συμβαίνει συχνά σε γεωτρήσεις, πηγάδια ή δεξαμενές, ένα κοινό φυσίγγιο γεμίζει πολύ γρήγορα. Εκεί δουλεύει καλύτερα το σακόφιλτρο: ένας υφασμάτινος σάκος που μπαίνει σε ειδικό καλάθι μέσα στη θήκη και συγκεντρώνει μεγάλη ποσότητα ιζημάτων πριν χρειαστεί αλλαγή.
Στα ανταλλακτικά σακόφιλτρα Pentek θα βρεις τη σειρά BP-410, για μήκος 10″, σε 1 και 5 micron, και τη σειρά BP-420, για μήκος 20″, σε 50 και 100 micron. Τα σακόφιλτρα χρειάζονται θήκη με καλάθι στήριξης, οπότε δεν μπαίνουν σε απλή θήκη φυσιγγίου χωρίς αυτό. Αν η θήκη σου έχει ήδη σακόφιλτρο, κοίτα τον κωδικό στο χείλος του σάκου και πάρε τον ίδιο, αλλάζοντας μόνο το micron αν το χρειάζεσαι.
Μια πρακτική λύση για πολύ θολό νερό είναι το σακόφιλτρο 50 ή 100 micron ως πρώτο στάδιο και ένα φίλτρο χώματος 5 micron αμέσως μετά. Έτσι το σακόφιλτρο σηκώνει τον όγκο του φορτίου και το φυσίγγιο κάνει τη λεπτή δουλειά. Για ολόκληρη τη λογική της φίλτρανσης σε νερό με άμμο, δες τον οδηγό για το φίλτρο νερού γεώτρησης για άμμο.
Ανταλλακτικά για συγκεκριμένα συστήματα: Doulton και AquaPro PR-680
Κάποια συστήματα δεν χρησιμοποιούν τυποποιημένα φυσίγγια slim ή Big Blue, αλλά δικά τους ανταλλακτικά. Σε αυτή την περίπτωση δεν ψάχνεις με βάση τις διαστάσεις, αλλά με βάση το μοντέλο του συστήματος.
Doulton
Τα φίλτρα Doulton χρησιμοποιούν κεραμικά στοιχεία, πολλά από τα οποία έχουν μέσα τους και ενεργό άνθρακα, όπως η σειρά Ultracarb. Τα ανταλλακτικά φίλτρα νερού Doulton διαφέρουν ανάλογα με τη θήκη και τη σύνδεση, οπότε κοίτα τον κωδικό πάνω στο παλιό στοιχείο ή στη θήκη και διάλεξε το ίδιο μοντέλο. Το κεραμικό στοιχείο σε πολλές περιπτώσεις καθαρίζεται απαλά όταν πέσει η ροή, αλλά αλλάζει κανονικά όταν φτάσει στο τέλος της ζωής του.
AquaPro PR-680
Αν έχεις σύστημα AquaPro PR-680, τα φυσίγγια του κυκλοφορούν ως σετ. Το σετ ανταλλακτικών φίλτρων AquaPro PR-680 περιέχει τρία τεμάχια, ώστε να αλλάζεις όλα τα στάδια μαζί και να μη μένει κανένα φίλτρο κορεσμένο ενώ τα άλλα είναι καινούργια.
Το ίδιο ισχύει και για τα φίλτρα ψυγείου, που έχουν δική τους λογική και δικό τους χρόνο αλλαγής. Αν το ψυγείο σου έχει ενσωματωμένο φίλτρο ή γραμμή νερού, δες τον οδηγό για το πότε αλλάζει το φίλτρο νερού ψυγείου.
Βήμα βήμα: πώς μετράς τη θήκη και διαλέγεις φυσίγγιο
Αν δεν ξέρεις τι θήκη έχεις, ακολούθησε αυτή τη σειρά. Χρειάζεσαι μόνο μια μετροταινία και το παλιό φυσίγγιο.
- Κοίτα το καπάκι της θήκης. Πολλές θήκες γράφουν πάνω το μέγεθος, για παράδειγμα «BB10» ή «20″».
- Μέτρησε τη διάμετρο του παλιού φυσιγγίου. Γύρω στα 6 έως 7 cm σημαίνει slim, γύρω στα 11 έως 12 cm σημαίνει Big Blue.
- Μέτρησε το μήκος. Γύρω στα 25 cm είναι 10″, γύρω στα 50 cm είναι 20″.
- Δες τον τύπο. Λευκό ινώδες ή πλισέ φυσίγγιο είναι φίλτρο χώματος. Μαύρο, βαρύ και συμπαγές είναι φίλτρο άνθρακα. Υφασμάτινος σάκος είναι σακόφιλτρο.
- Βρες το micron. Αν δεν γράφεται, σκέψου τι νερό έχεις: για δίκτυο πόλης συνήθως αρκεί 5 micron, για γεώτρηση ξεκινάς από 20 έως 25 micron.
- Έλεγξε τη σειρά των σταδίων. Αν έχεις δύο ή τρεις θήκες στη σειρά, κράτα τη λογική από το χοντρό στο λεπτό και ο άνθρακας να είναι πάντα μετά το φίλτρο χώματος.
Αν μετά από αυτά έχεις ακόμη αμφιβολία, φέρε το παλιό φυσίγγιο ή μια φωτογραφία του στο κατάστημα στον Γέρακα και θα σε βοηθήσουμε να βρεις το σωστό ανταλλακτικό.
Πώς αλλάζεις το φυσίγγιο χωρίς διαρροές
Η αλλαγή είναι απλή δουλειά, αρκεί να γίνει με τη σωστή σειρά. Κλείσε τη βάνα πριν από το φίλτρο και άνοιξε μια βρύση ή το κουμπί εκτόνωσης στο καπάκι, ώστε να φύγει η πίεση. Ξεβίδωσε τη θήκη με το κλειδί της, βγάλε το παλιό φυσίγγιο και ξέπλυνε το εσωτερικό της θήκης με νερό.
Πριν βάλεις το καινούργιο, έλεγξε το o-ring του καπακιού. Αν είναι σκληρό, σκασμένο ή στραβωμένο, αντικατέστησέ το, γιατί είναι η πιο συχνή αιτία διαρροής μετά από αλλαγή. Λίπανέ το ελαφρά με γράσο σιλικόνης κατάλληλο για πόσιμο νερό, κέντραρε το φυσίγγιο στη θήκη και βίδωσε με το χέρι, σφίγγοντας στο τέλος ελαφρά με το κλειδί.
Άνοιξε τη βάνα σιγά σιγά και άφησε τον αέρα να φύγει από το κουμπί εκτόνωσης. Στα φίλτρα άνθρακα άφησε να τρέξει νερό για λίγα λεπτά, μέχρι να βγαίνει καθαρό, γιατί τα πρώτα λίτρα μπορεί να έχουν λίγη μαύρη σκόνη άνθρακα.
Κάθε πότε αλλάζει το ανταλλακτικό
Δεν υπάρχει μία ημερομηνία που να ισχύει παντού. Το φίλτρο χώματος αλλάζει όταν αλλάξει χρώμα ή όταν δεις αισθητή πτώση πίεσης στις βρύσες, κάτι που σε νερό γεώτρησης μπορεί να γίνει σε λίγες εβδομάδες, ενώ σε καθαρό δίκτυο πόλης σε αρκετούς μήνες. Το φίλτρο άνθρακα αλλάζει συνήθως κάθε 6 έως 12 μήνες, ακόμη κι αν φαίνεται καθαρό, γιατί η προσροφητική του ικανότητα εξαντλείται χωρίς να φαίνεται.
Καλή πρακτική είναι να γράφεις με μαρκαδόρο την ημερομηνία αλλαγής πάνω στη θήκη. Για αναλυτικούς χρόνους ανά τύπο φίλτρου, μεμβράνη και λάμπα UV, δες τον οδηγό κάθε πότε αλλάζεις φίλτρο, μεμβράνη και λάμπα UV.
Αν δεν είσαι σίγουρος ποιο ανταλλακτικό ταιριάζει στο σύστημά σου, επικοινώνησε με την Aqua Plus με μια φωτογραφία της θήκης και του παλιού φυσιγγίου και θα σε βοηθήσουμε να βρεις το σωστό.









